QuyenQuy.comQuyền Quý
Nghi thức trao quà

Tặng quà cho khách nước ngoài: cách trao, cách gói và những điều nên hỏi trước

Nguyên tắc khi tặng quà khách nước ngoài: trao lúc nào, màu giấy gói nên lưu ý, đồ ăn uống cần hỏi trước, quy định quà của công ty họ và cách gỡ khi lỡ sai.

Vietnamese host presenting a neatly wrapped gift with both hands to a foreign guest in a hotel meeting lounge, warm afternoon light, medium shot from the side

Khi tặng quà cho khách nước ngoài, ba việc quan trọng hơn cả món quà: hỏi hoặc tìm hiểu trước quy định nhận quà của công ty họ, chọn món gọn nhẹ dễ mang về, và trao theo cách của chủ nhà nhưng để ý phản ứng của khách. Màu giấy gói, số lượng món và đồ ăn uống là những chi tiết mỗi nền văn hoá có thể hiểu khác nhau, nên khi chưa chắc thì chọn phương án trung tính và hỏi người hiểu khách.

Bài này chỉ nói nguyên tắc chung, đủ để bạn tránh những sai sót phổ biến; mỗi người khách là một cá nhân, không phải đại diện cho cả một nước. Bạn sẽ có danh sách việc cần hỏi trước, bảng lưu ý theo nhóm chi tiết, cách trao khi khách ở khách sạn hoặc sắp ra sân bay, và cách xử lý nếu lỡ chạm vào điều khách không thoải mái.

Vì sao không nên học thuộc danh sách kiêng kỵ theo nước

Chị Nhung làm điều phối ở một công ty du lịch tại Khánh Hoà, thường xuyên chuẩn bị quà tiễn cho khách đoàn. Ban đầu chị in ra một bảng "nước nào kiêng gì" đọc được trên mạng. Rồi một lần chị tránh tặng đồ màu trắng cho đoàn khách châu Á, nhưng chính trưởng đoàn lại nói thích nhất hộp gốm men trắng của Bát Tràng mà chị không dám chọn. Lần khác, một vị khách Âu được tặng hộp bánh rất đẹp nhưng không ăn được vì dị ứng hạt.

Những bảng kiêng kỵ theo nước có thể hữu ích như lời nhắc, nhưng dễ biến thành rập khuôn. Người trẻ đi nhiều thường không quá để ý màu hay số; người lớn tuổi, hoặc người từ vùng giữ nếp truyền thống, thì có thể để ý hơn. Một người khách có thể kiêng một món vì sức khoẻ, vì niềm tin riêng hay chỉ vì không thích, và điều đó không suy ra được từ quốc tịch.

Vì vậy, cách làm đáng tin nhất là: biết vài nguyên tắc phổ biến để tránh sai lớn, rồi hỏi người hiểu khách, như trợ lý của họ, đồng nghiệp đã làm việc lâu với họ hay chính khách nếu đã thân. Câu hỏi khéo bao giờ cũng tốt hơn phỏng đoán.

Những điều nên hỏi trước khi chuẩn bị

Hỏi qua trợ lý hoặc người liên lạc của khách, vài ngày trước buổi gặp. Không cần hỏi tất cả, chỉ những gì bạn chưa biết:

  1. Công ty của khách có quy định về việc nhận quà không. Nhiều doanh nghiệp quốc tế giới hạn hoặc yêu cầu khai báo quà, khi đó một món lưu niệm mang tính biểu tượng là an toàn nhất.
  2. Khách có kiêng hay dị ứng món ăn, đồ uống nào không, nếu bạn định tặng đồ ăn, trà, cà phê, bánh.
  3. Khách đi công tác bao lâu, mang hành lý gì. Người chỉ xách tay một vali nhỏ sẽ khó mang về hộp gốm lớn hay đồ dễ vỡ.
  4. Khách có uống rượu không. Nếu không rõ, chọn món khác; rượu còn vướng quy định hành lý và hải quan ở nhiều nơi.
  5. Có ai trong đoàn đi cùng gia đình không, để chuẩn bị thêm món nhỏ nếu phù hợp.

Cách hỏi tự nhiên: "Bên em muốn chuẩn bị chút quà lưu niệm Việt Nam cho anh Mark, chị có thể cho em biết anh ấy có kiêng món ăn nào hay có quy định gì về quà không?". Trợ lý của khách thường đánh giá cao câu hỏi này.

Những chi tiết hay bị hiểu khác nhau

Bảng dưới đây gom các chi tiết dễ gây hiểu lầm ở nhiều nơi. Đây là nguyên tắc chung để tránh rủi ro, không phải luật của một nước cụ thể.

Chi tiếtNguyên tắc an toànVì sao
Màu giấy góiChọn màu trung tính, ấm như kem, nâu, xanh đậm; tránh đen hoặc trắng trơn hoàn toànỞ một số nơi, trắng hoặc đen gắn với tang lễ
Số lượng món trong bộKhông cần đếm theo số may rủi, nhưng tránh bộ bốn món nếu có thểMột vài nước Đông Á đọc số bốn gần âm với chữ chết
Đồ sắc nhọn: dao, kéoTránh làm quà, trừ khi khách yêu cầuNhiều nơi coi là cắt đứt quan hệ
Đồng hồ, khăn tayChọn món khác nếu chưa rõ kháchCó nơi gắn với ý không may
Đồ ăn có thịt, rượuHỏi trước, ưu tiên trà, bánh chay, trái cây sấyKiêng khem theo niềm tin hoặc sức khoẻ khá phổ biến
Món quá giá trịChọn món mang ý nghĩa hơn giá trịCó thể làm khách vướng quy định công ty hoặc thấy nợ ân tình

Nếu khách đã nói rõ sở thích, sở thích ấy luôn thắng bảng trên. Người khách thích gốm trắng thì cứ tặng gốm trắng, không cần lo một quy tắc chung không áp vào họ.

Cách trao: theo nếp của chủ nhà, để ý tín hiệu của khách

Trao bằng hai tay, kèm một câu giới thiệu ngắn. Trao hai tay là cử chỉ được hiểu là tôn trọng ở hầu hết các nơi. Kèm một câu bằng tiếng Anh hoặc qua phiên dịch: món này là gì, từ vùng nào của Việt Nam. Khách nước ngoài thường thích nghe câu chuyện đằng sau món quà hơn là nghe về giá trị.

Để khách tự quyết chuyện mở quà. Có khách quen mở ngay để cảm ơn, có khách quen cất đi. Một câu "Anh mở ngay hoặc để sau đều được" giúp khách thoải mái chọn cách quen của mình.

Khách có thể từ chối vài lần trước khi nhận. Ở một số nền văn hoá Đông Á, người nhận từ chối lịch sự một hai lần là thói quen khiêm nhường. Mời lại nhẹ nhàng; nếu khách vẫn từ chối dứt khoát, có thể họ vướng quy định, đừng ép.

Tặng trưởng đoàn thì trao riêng hoặc trao trước. Với đoàn đông người, quà cho trưởng đoàn nên khác một chút về hình thức hoặc trao riêng, để tôn trọng thứ bậc mà nhiều nơi coi trọng. Quà cho các thành viên có thể giống nhau.

Đi kèm một tờ ghi chú bằng tiếng Anh. Một tấm thẻ nhỏ ghi tên món, cách dùng hay cách bảo quản giúp khách giới thiệu lại với gia đình khi về nước.

Quà cho khách sắp lên máy bay

Khách nước ngoài phần lớn sẽ mang quà qua sân bay, nên thời điểm và hình thức trao cần tính tới chuyện hành lý.

  • Trao trước ngày bay ít nhất một buổi, để khách kịp xếp vào vali, không phải ôm hộp lúc làm thủ tục.
  • Ưu tiên món gọn, nhẹ, không vỡ: trà, khăn lụa, sổ tay da, đồ thủ công nhỏ. Đồ gốm lớn thì hỏi trước hoặc gói chống sốc kỹ.
  • Tránh chất lỏng dung tích lớn như rượu, nước mắm, mật ong trong chai lớn nếu khách chỉ có hành lý xách tay.
  • Đồ ăn tươi, thịt khô có thể bị giữ lại ở hải quan nhiều nước. Đồ ăn đóng gói kín, có nhãn thành phần sẽ ít rủi ro hơn.
  • Kèm túi đựng chắc và nếu cần, một tờ ghi thành phần bằng tiếng Anh để khách khai báo khi cần.

Nếu khách ở khách sạn, có thể gửi quà lên phòng qua lễ tân kèm thiệp, nhưng nên báo khách trước để họ không ngạc nhiên. Một cuộc gặp ngắn ở sảnh để trao tận tay vẫn ấm áp hơn.

Khi bạn là người mang quà sang nước khác

Đọc quy định hành lý trước khi chọn món. Nhiều nước hạn chế mang thịt, trứng, sữa, trái cây tươi, hạt giống. Đồ khô đóng gói kín, trà, đồ thủ công ít rủi ro hơn. Nếu không chắc, chọn món không phải đồ ăn để khỏi lo bị giữ lại ở cửa khẩu.

Gói sau khi qua kiểm tra. Quà gói kín có thể phải mở ra khi soi hành lý. Mang theo giấy gói và băng dính, đến nơi mới gói, hoặc dùng túi giấy có lớp giấy lót phủ trên thay vì dán kín hộp.

Hỏi chủ nhà về thời điểm trao. Ở nhiều nơi, quà được trao lúc kết thúc buổi gặp đầu tiên, có nơi lại đợi đến bữa tối. Hỏi người liên lạc hoặc quan sát xem chủ nhà làm gì. Khi chủ nhà trao trước, bạn đáp lễ ngay.

Mang thêm vài món nhỏ dự phòng. Có thể gặp thêm người bạn không biết trước, như trợ lý đã lo lịch trình hay người lái xe đưa đón suốt chuyến. Vài món nhỏ cùng loại giúp bạn cảm ơn họ mà không phải lúng túng.

Lỡ chạm điều khách không thoải mái thì gỡ thế nào

Nếu khách tỏ ra ngập ngừng khi nhìn thấy món quà, ví dụ một món có rượu với người không uống, hay một món đồ có màu khách ngại, đừng giải thích dài hay biện hộ. Một câu "Em xin lỗi, em không biết điều này" là đủ, và nếu tiện thì đề nghị đổi món khác. Phần lớn khách sẽ trân trọng sự thẳng thắn ấy hơn là một món quà hoàn hảo.

Nếu khách từ chối vì quy định công ty, nhận lại món quà nhẹ nhàng, nói "Em hiểu, cảm ơn anh đã cho biết". Có thể thay bằng một tấm thiệp cảm ơn hoặc một món lưu niệm rất nhỏ như bưu thiếp, sổ tay có hình ảnh địa phương, nếu khách thấy ổn.

Nếu phát hiện sai sót sau khi khách đã về nước, như món quà có thành phần khách dị ứng, gửi thư ngắn báo cho khách biết để họ không dùng. Sự chu đáo ấy được nhớ lâu hơn món quà.

Sau mỗi lần như vậy, ghi lại vào hồ sơ khách: người này không uống rượu, người kia dị ứng hạt, người nọ thích đồ gốm. Lần sau gặp lại, bạn không phải hỏi lần nữa, và khách sẽ nhận ra mình được nhớ đến như một con người cụ thể chứ không phải một quốc tịch.

Câu hỏi thường gặp

Tặng quà cho khách nước ngoài có cần hỏi trước không?

Nên hỏi qua trợ lý hoặc người liên lạc của khách, nhất là về quy định nhận quà của công ty họ và những món ăn uống họ kiêng. Câu hỏi khéo cho thấy sự chu đáo, và giúp bạn tránh tặng món khách không dùng được.

Màu giấy gói quà cho khách nước ngoài nên chọn màu gì?

Màu trung tính và ấm như kem, nâu, xanh đậm, đỏ trầm là an toàn với hầu hết khách. Tránh giấy trắng trơn hoặc đen hoàn toàn vì ở một số nơi gắn với tang lễ. Nếu khách đã nói thích màu nào, theo sở thích của khách.

Khách nước ngoài từ chối quà thì nên làm gì?

Ở một số nơi, từ chối một hai lần là phép khiêm nhường, bạn mời lại nhẹ nhàng. Nếu khách vẫn từ chối dứt khoát, có thể họ vướng quy định công ty. Khi đó nhận lại quà, cảm ơn và không ép thêm.

Có nên tặng rượu cho khách nước ngoài không?

Chỉ khi biết chắc khách uống và tiện mang về. Rượu vướng quy định hành lý, hải quan và có thể không hợp với người kiêng rượu. Trà, cà phê, đồ thủ công là lựa chọn an toàn hơn trong đa số trường hợp.

Nên trao quà cho khách nước ngoài vào lúc nào?

Cuối buổi làm việc hoặc trong bữa tiệc chia tay, trước ngày bay ít nhất một buổi để khách kịp xếp hành lý. Tránh trao ở sân bay hay lúc khách đang vội làm thủ tục.

Quà cho đoàn khách nhiều người có cần giống nhau không?

Quà cho các thành viên nên giống nhau để không ai so sánh. Quà cho trưởng đoàn có thể khác về hình thức hoặc trao riêng, vì nhiều nền văn hoá coi trọng thứ bậc trong đoàn.

Cần tư vấn cụ thể cho trường hợp của bạn?

Chúng tôi sẽ liên hệ trong vòng 24 giờ.

Đăng ký tư vấn ngay

Bài viết liên quan

Bạn cần hỗ trợ thêm?

Để lại thông tin, chúng tôi sẽ liên hệ trong 24 giờ.

hoặc
Gọi ngay 0926 138 138